Satürn’ün atmosferi, bilim insanlarına yeni bir gizem sunuyor. Uzun yıllardır kuzey kutbunda gözlemlenen ve Güneş Sistemi’nin en ikonik hava olaylarından biri olan altıgen yapıya benzer şekilde, gezegenin güney kutbunda devasa bir ongen (dekagon) keşfedildi. İspanya’nın Bask Ülkesi Üniversitesi’nden Agustín Sánchez-Lavega liderliğindeki ekip, bu bulguyu Hubble Uzay Teleskobu verileri ve amatör astronomların çektiği görüntülerin polar projeksiyonlarını analiz ederek ortaya çıkardı.
Keşfedilen ongen, Satürn’ün güney yarımküresinde yaklaşık 60 derece enleminde konumlanıyor. Bu yapı, saatte yaklaşık 10 kilometre hızla ilerleyen, güçlü bir doğu rüzgarı akıntısının üzerinde yol alan dev bir atmosferik dalga olarak karakterize ediliyor. Kuzeydeki altıgenin aksine, bu ongenin daha yakın zamanda, 2023 yılı civarında oluştuğu tahmin ediliyor. Yapının sadece bulut katmanının yüzeyinde bir desen olmadığını, farklı yüksekliklerde ve enlemlerde izleri tespit edilen dikey katmanlı bir yapı olduğu düşünülüyor.
Bilim insanları, bu poligonların oluşumunun ardındaki nedeni tam olarak çözebilmiş değil. Güneydeki ongenin farklı kenar sayısı ve konumuna, gezegenin enlem farkları, rüzgar yapısı veya yakınındaki yüksek basınçlı bir girdabın neden olup olmadığı araştırılıyor. Özellikle ongenin kuzeyinde yer alan ve ‘Kırmızı Nokta’ olarak adlandırılan büyük bir antisyklonik fırtınanın bu deseni şekillendirdiği üzerinde durulsa da, yapılan simülasyonlar henüz kesin bir sonuca varılmasını sağlamadı. Satürn’ün mevsim döngülerinin uzunluğu göz önüne alındığında, bu yapının zaman içindeki değişiminin izlenmesi, Satürn atmosferindeki poligon dalga oluşumlarına dair önemli ipuçları verebilir.



