Alzheimer hastalığının yalnızca riskini değil, belirtilerin ne zaman ortaya çıkabileceğini tahmin etme imkânı sağlayan yeni bir araştırma yayımlandı. The Lancet Neurology dergisinde yer alan çalışma, basit bir kan testi olan p-tau217 düzeyinin APOE gen tipiyle birlikte değerlendirildiğinde hastalığın klinik seyrine dair önemli ipuçları sunduğunu ortaya koydu.
8.582 katılımcının verilerini içeren bu kapsamlı çalışma, p-tau217 değerinin yükselmesinin bilişsel bozulma riskini artırdığını ancak bu sürecin hızının genetik yapıya göre değişkenlik gösterdiğini belirledi. APOE4 varyantını taşıyan bireylerde, kandaki bu proteinin artmasından sonra belirtilerin ortaya çıkma süresi ortalama 3-4 yıl civarında seyretti. Genin farklı tiplerine sahip kişilerde ise bu süre 5-6 yıla kadar uzayabildi.
Araştırmacılar, bu bulgunun tedavinin doğru zamanda başlatılması açısından kritik bir ‘pencere’ belirlemeye yardımcı olabileceğini vurguladı. Çok erken başlanan tedaviler gereksiz yan etkilere yol açarken, geç kalan müdahaleler beyin dokusunda geri dönüşü olmayan kayıplara neden olabiliyor. Ancak uzmanlar, bu sonuçların kesin bir kehanet olmadığını, yalnızca istatistiksel bir olasılık sunduğunu hatırlatıyor.
Uzman görüşlerine göre, bu testler yalnızca ilerleyici unutkanlık şikâyeti çeken, hafif bilişsel bozukluk tespit edilen veya aile öyküsü bulunan bireyler için değerlendirilmeli. Sağlıklı kişilerin merak amaçlı bu taramaları yaptırması önerilmiyor. Geleceğin tıbbında Alzheimer teşhis ve takibinin tek bir testle sınırlı kalmayacağı, genetik, biyobelirteçler ve nörolojik performansın bütüncül bir yaklaşımla değerlendirileceği ifade ediliyor.
